Via een korte enquête horen we graag welke kansen en uitdagingen jij ziet voor deder. Daarnaast zoeken we landbouwers die interesse hebben om de teelt te verkennen binnen een lerend netwerk of om praktijkervaring op te bouwen.

Jouw feedback helpt ons om een sterk en relevant projectvoorstel uit te werken. Alvast bedankt voor je deelname!

• Algemene bevraging
• Bevraging dierlijke productie

Benieuwd naar het vervolg? Schrijf je in op onze nieuwsbrief en blijf op de hoogte van de verdere projectontwikkeling, onderzoeksresultaten en praktijkervaringen.

De resultaten tonen aan dat vooral de extractie van goudsbloemzaad tot kwalitatieve olie momenteel een belangrijke bottleneck vormt. Daarnaast blijkt uit rassenproeven op Praktijkpunt dat nieuwe rassen voorlopig geen hogere opbrengsten realiseren dan het huidige referentieras. Hierdoor blijft een economisch haalbare, grootschalige Vlaamse waardeketen voor goudsbloemzaad voorlopig buiten bereik.

Toch biedt goudsbloem nog steeds interessante kansen. Vooral voor de bloemen ontstaan nieuwe toepassingen in onder meer de voedings-, cosmetische en farmaceutische sector. Dankzij pionierende telers, korte keteninitiatieven en samenwerkingen met innovatieve afnemers vinden zowel goudsbloembloemen als koudgeperste goudsbloemolie steeds vaker hun weg naar gespecialiseerde nichemarkten.

De resultaten tonen aan dat goudsbloem potentieel behoudt, al zal verdere innovatie nodig zijn om de uitdagingen rond zaadverwerking en opbrengst te overwinnen.

Een belangrijke conclusie van die dag was dat agroforestry nood heeft aan een duidelijk, samenhangend en rechtszeker beleidskader. Op verschillende bestuursniveaus liggen er kansen om deze landbouwvorm beter te ondersteunen en zo de verdere uitrol ervan te stimuleren.

Naast beleidsontwikkeling zet Cambium ook in op begeleiding van landbouwers. Een nieuwe lichting agroforestry-adviseurs rondde recent de opleiding af en staat klaar om landbouwers te ondersteunen bij vragen rond boomkeuze, beheer, mechanisatie, regelgeving en rendabiliteit.

Ben je benieuwd naar de aanbevelingen van de beleidsdag of zoek je begeleiding voor agroforestry op jouw bedrijf? Op de website van Agroforestry Vlaanderen vind je meer informatie, een overzicht van de opgeleide adviseurs en de Agroforestry Kaart met dienstverlening in jouw regio.

Via Cultivae en Boortmalt kunnen contracten worden afgesloten voor de teelt van brouwgerst. De basisprijs bedraagt 226 euro per ton, aangevuld met een regeneratieve premie van 10 euro per ton. Daarnaast loopt een aanvraag voor een ecoregeling bij het Ministerie van Landbouw. Indien deze wordt goedgekeurd, kan dit een extra premie van maximaal 35 euro per ton opleveren, goed voor een totaal van maximaal 271 euro per ton.

De minimale contractoppervlakte bedraagt 5 hectare.

Geïnteresseerden kunnen hun interesse kenbaar maken via het interesseformulier vóór 16 oktober.

Voor meer informatie kun je contact opnemen met:

• Emma Langevin – e.langevin@cultivae.be
• Jean Triaille – j.triaille@cultivae.be (verantwoordelijke lastenboek regeneratieve teelt van brouwgerst)
• Florent Matheise – f.matheise@cultivae.be (landbouwkundige vragen)

Op 5 stroken hanteren we een verschillende teeltstrategie. 

• Bij 3 stroken variëren we enkel de bodembewerking (ploegen versus niet-kerend versus directzaai). In deze stroken wordt gewerkt met één enkele variëteit en gebeuren bemesting en gewasbescherming volgens gangbare landbouwpraktijken.
• Bij de 4e strook wordt de bodem minimaal bewerkt, wordt er gewerkt met een mengsel van variëteiten én met een onderzaai van klaver en wordt het gebruik van chemische inputs beperkt.
• Een 5e strook is biologisch, er werd geploegd en hier is één enkele (biologische) variëteit ingezaaid.

Met deze opzet willen we niet alleen de effecten op de bodem monitoren, maar ook opbrengsten en kosten nauwkeurig opvolgen. Dit najaar werd er wintertarwe ingezaaid. We kozen voor de variëteit Horizon in de objecten ploegen, directzaai en niet-kerende bodembewerking en voor Wendelin in de biologische strook. Voor het mengsel werd gekozen voor Tomjol, Sverre en Horizon. 

Lees snel de blog

Het initiatief wordt ondersteund door The Shift Project, The Shifters Belgium, Sphinx en Crelan, en is geïnspireerd op een gelijkaardige raadpleging die eerder in Frankrijk werd uitgevoerd.

De vragenlijst duurt ongeveer 15 minuten, is uitsluitend bedoeld voor landbouwers en landbouwsters, en wordt strikt anoniem verwerkt. De raadpleging loopt tot half oktober, met een volledige analyse begin 2027.

Elke deelname telt. Hoe meer landbouwers en landbouwsters deelnemen, hoe sterker hun stem wordt gehoord in het debat over de landbouw van morgen.

Neem deel aan de bevraging

Bruine mosterd

Op 16 juli oogstten we de testveldjes met bruine mosterd en karwij. Voor bruine mosterd bestaan er momenteel nog geen echte wintervariëteiten voor onze regio. Etamine geldt als wintervast in Zuid-Frankrijk, maar de winteroverleving in Vlaanderen bleek eerder wisselvallig.

In onze proef zaaiden we de rassen Terminator, Marold en Etamine op 23 september 2025. De oogst vond plaats op 16 juli 2026. Alle drie de rassen kwamen goed de winter door en leverden respectievelijk 1,0 ton/ha, 0,7 ton/ha en 0,9 ton/ha zaadopbrengst.

Op het demoplatform Wissenbos haalde de winterteelt Etamine zelfs 1,1 ton/ha. Dit jaar screenen we de rassen opnieuw op wintervastheid, met twee zaaitijdstippen: eind september en begin oktober.

Karwij

Bij karwij bestaan zowel 1‑jarige als 2‑jarige rassen. Een 2‑jarige teelt heeft een koudeperiode nodig om tot bloei te komen, en ook de wortellengte waarmee de planten de winter ingaan speelt een belangrijke rol.

We zaaiden het 2‑jarige ras Artener op 19 augustus 2025 en oogstten op 16 juli 2026. Een deel van de planten vormde bloemen en zaden, maar een groot deel bleef vegetatief. De opbrengst was daardoor zeer laag: 0,1 ton/ha.

Ter vergelijking: een volwaardige 2‑jarige teelt van Artener onder dekvrucht van blauwmaanzaad bracht in 2025 2 ton/ha op. De testveldjes blijven aanliggen en worden volgend jaar opnieuw geoogst.

De uitwisseling tussen onderzoekers en telers zorgde voor scherpe inzichten die meteen toepasbaar zijn in de praktijk.

Download het infoboekje voor meer info (voor leden).
Nog geen lid? Bekijk snel de mogelijkheden.

Wanneer de bodem na een droge periode opnieuw voldoende vochtig wordt, kunnen infecties in september en oktober toenemen.  

Het verraderlijke is dat aangetaste wortels bij de oogst nog gezond kunnen lijken. Problemen worden soms pas zichtbaar tijdens de bewaring of de forcerie, wanneer de aantasting verder uitbreidt. 

Ook Phytophthora kan profiteren van een hoge bodemvochtigheid, zeker op percelen met een minder goede structuur of afwatering. Een zwaar en dicht gewas zorgt daarnaast voor een vochtiger microklimaat, wat bladziekten in de hand kan werken. 

Percelen met een voorgeschiedenis van bepaalde ziekten of met een minder goede waterhuishouding verdienen daarom extra aandacht. 

Maar meer blad betekent niet automatisch meer wortelreserve. Na droogtestress moet de plant eerst investeren in het herstel van zijn bladeren. Bij een late regenperiode kan een groot deel van de beschikbare assimilaten daardoor opnieuw naar de bovengrondse groei gaan. Hoeveel uiteindelijk in de wortel terechtkomt, hangt onder meer af van het moment waarop de regen valt, de duur van de resterende groeiperiode en de toestand van het gewas vóór de regen. 

Een warme, vochtige periode kan bovendien zorgen voor een dicht en lang gewas, waardoor bladziekten gemakkelijker uitbreiden. Ook kunnen grote verschillen tussen percelen zichtbaar worden: planten die de droogte goed doorstaan hebben, kunnen de regen snel benutten, terwijl zwaar gestreste planten minder goed herstellen. 

De komende weken worden daarom interessant: wordt de extra bladgroei nog omgezet in extra wortelgewicht en reserve, of blijft de plant vooral investeren in nieuw loof? Dat kan uiteindelijk meebepalen hoe de wortels de bewaring en forcerie doorkomen.